Respect op De Lijn

- Samen maken we werk van respect!

Voor het derde jaar op rij loopt in Antwerpen de najaarscampagne van Respect Op De Lijn van 1 tot 21 oktober. Het belang van dit wederzijds respect staat centraal. De slogan is: ‘Het is toffer trammen en bussen met een vriendelijk woord ertussen’.
 
Positieve invloed
Even het geheugen opfrissen: eind 2006 startte vzw Objectief met het project Respect op De Lijn in Antwerpen, om chauffeurs van De Lijn te ondersteunen in het omgaan met de diversiteit. De vakbonden waren van bij het begin bij het project betrokken.
Het contact van chauffeurs met jongeren en wijkbewoners tijdens allerlei activiteiten droeg bij tot een beter wederzijds begrip. Met de jaarlijkse publiekscampagne trekt Respect op De Lijn de werking open naar een breder publiek en beoogt het een betere sfeer op het openbaar vervoer door wederzijds respect.
Sinds 2010 loopt het project in samenwerking met Samenlevingsopbouw Antwerpen Stad, met de steun van de stad Antwerpen. Dat maakt het mogelijk om meer passagiers en jongeren bij de werking te betrekken. Heel wat chauffeurs, lijntoezichters en passagiers zetten zich vrijwillig in als ‘ambassadeur’ van het project: 41 chauffeurs, 8 lijntoezichters en 15 passagiers en jongeren.
 
Wedstrijd
Vanaf 1 oktober hangen er in alle Antwerpse trams en bussen affiches met een oproep op zich te engageren voor een respectvol gedrag. Dat kan je door een SMS met ‘ik ga voor respect’ te sturen naar 6390 (€ 0,30 per sms). Aan de campagne is een wedstrijd verbonden met een Samsung Galaxy Gio als prijs.
Daarnaast verspreiden chauffeurs en vrijwilligers van de Respect Actieteams sleutelhangers met het ‘Respect’ logo. De Actieteams staan ook op enkele drukke plaatsen waarbij ze passanten laten deelnemen aan de actie. Op 22 oktober volgt een slotmoment in het Atheneum van Antwerpen, aan de Rooseveltplaats.
Enkele jongeren hebben hun eigen manier gevonden om een bijdrage te leveren voor de campagne. Ze maakten een rap met filmclip over het thema ‘respect’. Dit filmpje is te bekijken op www.respectopdelijn.be.
 
Omgaan met diversiteit
Sinds begin dit jaar werkt Respect op De Lijn aan een vorming over hoe omgaan met diversiteit, met steun van het Impulsfonds. Daarvoor doet ze een beroep op de kennis en de specialisatie van de diversiteitsconsulenten van de vakbonden en van het Steunpunt Diversiteit van de8 vzw.
Als opwarmer waren er in het voorjaar wandelingen in Antwerpen-Noord waar de chauffeurs niet alleen de wijk verkenden, maar ook kennis maakten met buurtbewoners. Samen bespraken ze de knelpunten die in de vorming aan bod moeten komen. In het najaar zijn twee vormingsmomenten voorzien, gevolgd door een buurtwandeling. Dit keer in de wijk Kiel.
Heel dit proces wordt van nabij opgevolgd door De Lijn die deze ervaring wil benutten voor haar bijscholingspakket voor de chauffeurs.
 
 

- "De boodschap slaat aan”

 
Met een speeddating, een door jonge buurtbewoners in elkaar gebokst videoclipje en schouderklopjes van Jan en Alleman zetten Objectief en Samenlevingsbouw Antwerpen Stad een punt achter de derde jaargang van Respect op De Lijn. Terminus van dienst op 27 november was ’t Werkhuys in Borgerhout waar meer dan honderd mensen opdaagden.
 
“Het openbaar vervoer doet aan beschaving, aan feestelijkheid, aan wanordehandhaving”, schreef wijlen Herman De Coninck ooit neer. Maar het leven is geen gedicht en niet alle trams en bussen zijn als De Conincks Lijn 11 waar een Antwerpse volksmadam een jengelend Marokkaans kindje met tatata tot zichzelf brengt. Met de campagne Respect op de Lijn trekt gelijke rechtenorganisatie Objectief al sinds 2007 aan de kar voor een betere sfeer op tram en bus. Dit jaar zette ook Samenlevingsopbouw Antwerpen Stad haar schouders onder de campagne met een verhalenproject waarin 24 mensen vertellen over tramlijn 24. Daarna volgde een affiche- en stickercampagne en een sms-wedstrijd die liep tussen 18 oktober en 19 november.
 
Alleen maar winnaars                                                                                                 
In ’t Werkhuys maakte een tevreden duo de resultaten bekend. Annick De Rop van Samenlevingsopbouw meldde trots dat meer dan vierduizend mensen hun smartphone of mp3 boven haalden om de petites histoires van tram 24 te beluisteren. Objectief-coördinator Eddy Maes was aangenaam verrast door de deelname van 260 chauffeurs en zo’n drieduizend passagiers aan de sms-wedstrijd, een verdubbeling tegenover vorige campagne. Ook niet onbelangrijk: 24 Antwerpse chauffeurs gaan sinds dit jaar door het leven als ambassadeur van het project. “Het concept is eenvoudig maar duidelijk”, zegt minister van Mobiliteit Hilde Crevits. “Wie zich hoffelijk gedraagt, krijgt hoffelijkheid terug en zo creëer je respect tussen de reiziger en de chauffeur.”
 
Wat zouden we zijn zonder De Lijn / Dit zijn tijden waarin mensen geruchten verspreiden / Die ze nog nooit hebben gehoord / ... Terwijl een rapnummer van de jonge Ridix, door de boxen schalt, praten we met buschauffeur Luc Van Cothem, die samen met Yousup Adashev de sms-wedstrijd won. “Mensen die drummen bij het opstappen, deden al een stapje terug als hun oog viel op die ‘Respect is veel waard’-sticker”, vertelt hij. “Anderen hun zuur gezicht klaarde er van op.” Zelf heeft hij meegedaan om te laten zien dat buschauffeurs ook maar mensen zijn. “Het leven is erg gejaagd. Willen of niet, veel mensen worden meegezogen in die stroom. Maar we moeten elkaar wel respecteren. Ik heb de gewoonte om reizigers te begroeten: zo’n simpele ‘hallo’ wordt geapprecieerd.”
 
Chauffeur is méér dan chauffeur
Voor Objectief en Samenlevingsopbouw kan de rol van chauffeurs in de aanpak van overlast en problemen op tram en bus niet genoeg benadrukt kan worden. “Met de juiste reacties kunnen ze de kans dat een conflict escaleert tot een minimum beperken”, aldus Eddy Maes, die pleit voor een herwaardering van hun sociale functie. Roger Kesteloot, de directeur-generaal van De Lijn en ook aanwezig in ‘t Werkhuys, volgt hem daarin. “Het beeld van de man of vrouw van De Lijn die enkele de tram of de bus bestuurt, is achterhaald. Hij of zij is onze eerste contactpersoon.”
De directeur-generaal vond dat het project een mooi resultaat boekte. “Alleen al die verdubbeling van het aantal deelnemers is fantastisch. Dat toont toch aan dat het thema leeft en dat er continuïteit is.”
 
In het voorjaar 2011 wil Respect op De Lijn activiteiten organiseren tussen jongeren en chauffeurs, zoals dat in het verleden al gebeurde. In het najaar moet dan een nieuwe publiekscampagne volgen.
 
Thomas Blommaert
 
 Voor meer info over 'Respect op De Lijn':
www.respectopdelijn.be